Baardmans ging verder: ‘Dr. Jung stelde vooral belang in schotels die er uitzagen als een cirkel, verdeeld in vier delen. Hij brengt deze vormen in verband met wat het Mahayana Boeddhisme mandala’s noemt. Een mandala is een symbool van psychische eenheid — de geest van het individu ten strijde tegen de krankzinnigheid. Het pleegt te verschijnen in tijden van grote spanning en gevaar, zoals tegenwoordig, nu het individu geschokt en verscheurd wordt door zijn angst voor atoomvernietiging, zijn vrees zijn persoonlijkheid te verliezen, veranderd te worden in alwéér een soldaat-slaaf of robotconsument in een totalitaire horde, en zijn vrees zijn contact met zijn eigen cultuur geheel kwijt te raken terwijl deze zich hopeloos verliest in tienduizend moeilijke maar uiterst belangrijke specialisaties.’

Paul onderging een van zijn gebruikelijke aanvallen van schuldig voelen. Nog geen vijf minuten geleden had hij deze mensen schotelmaniakken genoemd, en prompt klonk de allereerste die hij hoorde verstandig en beschaafd.

Een klein mannetje, dat aan dezelfde kant van de eerste rij zat als de hond Ragnarok, stond nu op.

‘Neemt u mij niet kwalijk, Professor,’ zei Kleine Man, ‘maar volgens mijn horloge is er nog maar een kwartier over van de volledige verduistering. Ik wil iedereen eraan herinneren zijn waakzaamheid niet te laten verslappen, en natuurlijk tegelijkertijd aandacht te blijven besteden aan wat onze boeiende sprekers te zeggen hebben. Rama Joan heeft ons verteld van kosmische wezens die hun aandacht aan een dozijn onderwerpen tegelijk kunnen wijden. Dan kunnen wij dat toch zeker wel met twee! Tenslotte houden we deze bijeenkomst vanwege de buitengewone gelegenheid voor waarnemingen, speciaal van de minder stoutmoedige schotels die het licht mijden. Laten we het restant van deze prachtige gelegenheid om Schuchtere Schotels te zien, zoals Ann ze noemt, niet voorbij laten gaan.’

Verscheidene hoofden in de voorste rij draaiden plichtsgetrouw naar deze en gene zijde, toonden profielen met opgeheven kinnen.