
Gap shunda ediki, u o’n olti yoshga to’lguncha diniy maktabda o’qidi. Ota-onasi uning ruhoniy bo’lishini — oddiy qishloq oilasining faxriga aylanishini orzu qilishardi. Ularning tirikchiligi qiyin kechar, tinim bilmay qilgan mehnatlari, xuddi qo’ylar singari, qorin to’yg’azishdan boshqaga ortmasdi.
Santyago diniy maktabda lotinchani, ispancha va dinshunoslikni o’rgandi. Biroq go’dakligidayoq unda dunyoni ko’rishga ishtiyoq kuchli edi, bu tuyg’u Tangrini anglash yoki insoniyat gunohlarini miridan-sirigacha bilib olishdan ustun keldi. Va bir kuni ota-onasini ko’rgani kelganida, u yurak yutib, men ruhoniy bo’lishni xohlamayman, dedi. U yurt kezishni xohlardi.
— O’g’lim, — dedi bu gapiga javoban otasi, — bizning qishlog’imizga kimlar kelib ketmadi. Butun dunyodan odamlar bu yerga biror-bir yangilik toparmikanman, deb kelishadi, biroq qanday kelishsa shunday qaytib ketishadi. Ular toqqa chiqishadi, ko’hna qasrni ko’raman deb va o’tmishning hozirgi zamondan afzal bo’lganiga guvoh bo’lishadi. Ularning, ehtimol, soch-lari oqdir yoki qora tanlidir ular, biroq bizning hamqishloqlardan hech bir ortiq joyi yo’q.
— Biroq men bilmayman-ku, u yoqlarda, ular tug’ilgan o’lkalarda qanaqa qasrlar borligini, — e’tiroz bildirdi Santyago.
— Bu odamlar bizning yerimizni, bizning ayollarimizni ko’rishganda, bu yerda umrbod qolgimiz keladi, deb gapirishadi, — davom etdi ota.
— Men esa boshqa yerlarni ko’rishni, boshqa ayollarga qarashni xohlayman. Axir, bu odamlar hech qachon bizning qishloqda qolib ketishmaydi-ku.
— Yurt kezish uchun ko’p pul kerak, bolam. Bizda muqim bir joyda yashamaydiganlar faqat cho’ponlar, xolos.
— Iloj qancha, demak, cho’pon bo’laman, — dedi Santyago.
