- Як сажа, - усклiкнуў Сашка.

- А што я казаў? - узрадаваўся Мiшка.

А мне падумалася, што гэта возера падобнае на кавалак глыбокага космасу, дзе ўсё навокал чорна i да блiжэйшых зорак доўгiя гады шляху. Але я не сказаў сябрам пра гэта параўнанне. Яны былi ўпэўнены, што я раўнадушны да космасу. А як я мог гаварыць, што некалi пайду ў прастору, калi нават фiзкультурай займаўся па спрошчанай праграме? Таму я нiколi не марыў з хлопцамi ўголас пра падарожжы да зорак. Я нёс сваiо мар/ ў сабе.

- Трэба нанесцi на карту, - сказаў Сашка. Няўрымслiвая яго натура патрабавала дзейнасцi. - Стойце тут, я зраблю вымярэннi, - i ён пайшоў, шырока ставячы крокi, уздоўж азёрнага берага.

Мiшка тым часам сарыентаваўся па сонцу, каб вызначыць каардынаты возера. Напэўна, гэта была дарэмная работа. Каардынаты школы мы вызначалi шмат разоў - i ўначы па зорках, i ўдзень па сонцу. А адсюль да школы было кiламетраў дзесяць прама на ўсход. Так што патрэбныя разлiкi можна было зрабiць без алоўка. Але я зноў прамаўчаў. Хай робяць як хочуць. Я ж ведаў адно: я прыйду сюды яшчэ раз, адзiн, i прынясу акваланг. Я нарэшце адчую, што гэта такое - чорны i маўклiвы космас.

Тым часам вярнуўся Сашка. Перыметр возера раўняўся тысячы шасцiстам дваццацi крокам або прыкладна паўтара кiламетрам. Хлопцы хутка начарцiлi картаграфiчную сетку, потым нанеслi на яе абрысы возера.

- Вяртаемся, - сказаў Сашка, задаволена аглядаючы сваю работу.

- Пара ўжо, - згадзiўся Мiшка, - хутка сцямнее. Ты што, начаваць тут збiраешся? - крыкнуў ён, убачыўшы, што я застаюся на месцы.

- Хадзем, Вiцiк, - падбег да мяне Сашка, - мы ж разам усё рабiлi, па-свойму зразумеў ён мой настрой.

Я засмяяўся i далучыўся да хлопцаў.

Калi праз некалькi дзён я сказаў, што пайду ў лес, гэта не выклiкала нi ў кога пытанняў. Раз не запрашаю ў спадарожнiкi каго-небудзь, значыць, так мне лепш. Мы прывыклi паважаць справы i жаданнi таварышаў.